Мигранттар мәселесі ушығып тұр

Орталық Азия елдерінде еңбек мигранттары мәселесі шешілмесе, Қазақстан экономикасының дамуына қауіп төніп тұр. International Crisis Group ұйымының мәліметінше, ғаламдық дағдарыс Тәжікстан, Қырғызстан және Өзбекстан экономикасына айтарлықтай әсер еткен. Аталған елдере қазіргі кезде әлеуметтік дағдарыс та күшейіп, білімді жастар Қазақстан мен Ресейге кетуде деп жазылған.
Ең қиыны, аталған дағдарыс салдарынан жақсы саясат құру емес, орнықты қоғам құру мәселесі қиындай түсті. Себебі елдеріне қайтып оралған мигранттар жұмыссыздар қатарынан толықтыра түсуде. Бұл өз кезегінде Қазақстанға да әсер етпек. Себебі көрші елдердегі жұмыссыздар санының көбеюі өз кезегінде еліміздің дамуына тікелей әсер етпек.
Осы орайда Халықаралық Көші Қон ұйымының өкілі Павел Шульс биылғы жылы Қазақстанда еңбек мигранттарының саны азайды дейді. Себебі, өткен айдың желтоқсанында мигранттарға заң жүзінде жұмыс істуге рұқсат берген құжаттарының мерзімі аяқталды. Бұрын сол ресми карточка арқылы сандарын анықтау мүмкін еді. Биыл үкімет биылғы жылы еңбек мигранттарына арналған квотаның мөлшерін сақтап қалды. Яғни экономикалық белсенді халықтың 0,75 мөлшері.
СНХ: Менің ойымша, бұл оң өзгерістер алып келеді. Себебі кедендік одақ дегеніміз осы үш елдің арасында еңбек ресурсының еркін айналымын білдіреді. Бұл әрине, қазір Қазақстанның оңтүстігіндегі еңбек мигранттарына тікелей әсер етпейді. Себебі олар кедендік одаққа мүше емес. Алайда ЕураЗЭҚ аясында өткен келіссөздер нәтижесінде біраз құжаттарға қол қойылды. Егер олардың тетіктері дұрыс жұмыс істейтін болса, онда алдағы уақытта екі жақты келісім нәтижесінде еңбек ресурстанының алмасу ісіне Қырғызстан да қосылуы мүмкін. Бұл өз кезегінде Орталық Азиядағы еңбек мигранттарымәселесінің оң шешімін табуына септеседі.
Бұл пікір білдіргенХалықаралық көші қон ұйымының маманы Павел Шалусь болатын. Ол дағдарыс салдарынан еңбек мигранттарынан елдеріне оралғаны екі жақты көзқарас тудыруда дейді. Бір есептен, жұмысшылардың өз елдеріне қайтқаны дұрыс. Себебі олар сол елдің азаматтары. Алайда олар өз елдерінде жұмыссыздар санын көбейтеді. Ал егер олар жұмыс істеп жүрген жерлерінде қалатын болса, бұл да өз кезегінде қылмыстың өршуіне ұласуы мүмкін.
Асхат Еркімбай